جامعه‌ی مصرفی
جامعه‌ی مصرفی جامعه‌ای است که بر محور مصرف کالاها و خدمات سازمان می‌یابد نه تولید آن‌ها. این اصطلاح در دهه‌ی 1980 رواج عمومی پیدا کرد. از این...
Friday, January 8, 2016
جامعه‌ی مدنی
جامعه‌ی مدنی اصطلاحی قدیمی است که تا قرن هجدهم در تفکر سیاسی اروپا رواج داشته است. در این کاربرد سنتی، این اصطلاح کم‌وبیش ترجمه‌ی تحت‌اللفظی...
Friday, January 8, 2016
جامعه‌ی مرفه
جامعه‌ای که از ثروت کافی برای ضمانت تأمین مداوم نیازهای اساسی و خصوصی اکثریت جمعیت (مثلاً خوراک و پوشاک) برخوردار است و در نتیجه افراد درآمدهای...
Friday, January 8, 2016
جامعه‌ی صنعتی
گاهی ویژگی‌های دیگری در تعریف‌ها ذکر می‌شود. این امر البته قابل درک است: نظریه‌ی اجتماعی سعی داشته هم سرمایه‌داری و هم صنعتی شدن را درک کند،...
Friday, January 8, 2016
جامعه‌ی توده‌ای
این اصطلاح برای توصیف وضعیت جوامع مدرنی به کار می‌رود که در آن‌ها شکل‌های سنتی پیوستگی و ارتباط مانند اجتماع محلی، طبقه، قومیت و دین رو به افول...
Friday, January 8, 2016
جامعه پساصنعتی
ظاهراً اصطلاح جامعه‌ی پساصنعتی را نخستین بار آرتور پنتی، سوسیالیست صنفی بریتانیایی و پیرو ویلیام موریس، در آغاز قرن بیستم به کار برد. پنتی در...
Friday, January 8, 2016
جامعه‌شناسی [مکتب] شیکاگو
گروه جامعه‌شناسی دانشگاه شیکاگو را آلبیون دبلیو. اسمال، جامعه‌شناس و مورخی که پیش از آن رئیس کالج کوچکی در ماین بود، ایجاد کرد و بنیادهایی گذاشت...
Friday, January 8, 2016
جامعه‌شناسی هنر
جامعه‌شناسی هنر در پی درک تولید و مصرف هنر به مثابه برآیند، انعکاس یا بازنمود فرایند کلی اجتماعی است. جامعه‌شناسی هنر رشته‌ای است که تعریف و...
Friday, January 8, 2016
جامعه‌شناسی معرفت
ماهیت معرفت، دست‌کم از عصر یونانی - رومی، یکی از مسائل اصلی فلسفه بوده است. مثلاً افلاطون در تئاتتوس رهیافتی علمی نسبت به معرفت و شناخت اتخاذ...
Friday, January 8, 2016
جامعه‌شناسی سیاسی
این رشته عمدتاً با مطالعه‌ی احزاب، نظام‌های انتخاباتی و رفتارهای رأی‌دهی، جنبش‌های اجتماعی، رهبری سیاسی و نخبه‌ها، بوروکراسی، ملی‌گرایی و شکل‌گیری...
Thursday, January 7, 2016
جامعه‌شناسی علم
این شاخه از جامعه‌شناسی به کشف و بررسی منش و ماهیت اجتماعی علم می‌پردازد و توجه خاصی به تولید اجتماعی معرفت علمی دارد (ـــ جامعه‌شناسی معرفت)....
Thursday, January 7, 2016
جامعه‌شناسی بدن
اومبرتو اکو در مقاله‌ی کوتاهی درباره‌ی لباس‌های جین، رابطه‌ی دیالکتیکی ظاهر و باطن (ژرفا و سطح) را به بحث می‌گذارد که سبک زندگی برهه‌ی معینی...
Thursday, January 7, 2016
جامعه‌شناسی تطبیقی
صفت «تطبیقی» تقریباً به همه‌ی رشته‌های علوم اجتماعی (یا رشته‌های نزدیک به آن) افزوده شده است: انسان‌شناسی، (مطالعه‌ی) تمدن‌ها، تاریخ، حقوق، زبان‌شناسی،...
Thursday, January 7, 2016
جامعه‌شناسی
هر چند جامعه‌شناسی دیرتر از سایر علوم اجتماعی پا گرفته است، اما ریشه‌های آن به قرن هجدهم، به فلسفه‌های تاریخ، به اولین پیمایش‌های اجتماعی و به...
Thursday, January 7, 2016
ثروت
در تفکر اجتماعی مدرن، مفهوم اقتصادی ثروت - هر یک دارایی که ارزش بازاری یا ارزش قابل مبادله داشته باشد - معمولاً جنبه‌ی مهم و بنیادی نابرابری...
Thursday, January 7, 2016
جامعه
احتمالاً فراوان‌ترین کاربرد این واژه امروزه در اشاره به کل موجودات بشری همراه با فرهنگ‌ها، نهادها، مهارت‌ها، ایده‌ها و ارزش‌های آن‌هاست. اما...
Thursday, January 7, 2016
توسعه و توسعه نیافتگی
توسعه به معنای دستیابی به پیشرفت اقتصادی و اجتماعی از طریق دگرگون ساختن شرایط توسعه‌نیافتگی (بازده تولید پایین، رکود و کسادی، فقر) در کشورهایی...
Thursday, January 7, 2016
تندرستی / سلامت
در سال 1948، سازمان بهداشت جهانی تندرستی را چنین تعریف کرد «وضعیت سلامت و آسایش کامل جسمی، ذهنی و اجتماعی، و نه فقط فقدان بیماری مرض». این تعریف...
Thursday, January 7, 2016
تنظیم
«رهیافت تنظیم» در تحلیل سرمایه‌داری معاصر مأخوذ است از نوشته‌های گروه پراکنده‌ای از مارکسیست‌های فرانسوی در اواخر دهه‌ی 1970 و اوایل دهه‌ی 1980...
Thursday, January 7, 2016
تمایزیابی اجتماعی
این مفهوم به معنای به رسمیت شناختن تفاوت‌های میان گروه‌ها یا مقوله‌های خاصی از افراد، و تثبیت آن تفاوت‌ها به مثابه واقعیت‌های اجتماعی است. همه‌ی...
Thursday, January 7, 2016