منازعات در باب جایگاه حدیث در اسلام

اخبار درباره‌ی بی‌پروایی نسبت به نقل حدیث، حتی در صدر اسلام- که به عنوان نمونه می‌توان به أبوهریره اشاره کرد- با گزارش‌هایی از همان زمان دالّ...

Wednesday, October 4, 2017

یادداشت‌هایی با رویکردی نو در باب سنّت اسلامی

این مقاله در نخسیتن همایش مدرسه‌ی عالی مطالعات عبّاسیان، در دانشگاه سنت اندروز در تابستان سال 1982 ارائه شده است.

Tuesday, October 3, 2017

ارزیابی مجدد روایات اسلامی

مایلم در اینجا آرایی را عرضه کنم که به نظرم، ارزیابی مجدد و لازم از روایات اسلامی در پرتو دانش کنونی به شمار می‌آیند، اما نمی‌دانم نتایجم را...

Tuesday, October 3, 2017

اهمیت حدیث‌گرایی در اسلام

یکپارچگی فرهنگ اسلامی معرّف یکی از دل‌انگیزترین مسائلی است که با گسترش اسلام از آغاز محقرانه‌اش در مکّه تا جهان دینی امروز با بیش از 250 میلیون...

Monday, October 2, 2017

حديث پژوهشي در غرب

مسلمانان اصطلاح حدیث (در لغت: خبر) را در اشاره به دو چیز به کار می‌برند. نخست در اطلاق بر روایتی از پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) یا یکی...

Monday, October 2, 2017

رمالي در لباس اهل علم

دعانويسي، رمالي، سحر و جادو از ديرباز در زندگي اجتماعي انسان نقش داشته و برخي در پي اين بودند که براي رفع مسائل و مشکلاتشان دست به دامان مدعيان...

Tuesday, August 22, 2017

وقتي که عقل تعطيل مي‌شود

در طول زمان مدعيان دروغين هميشه مطرح بوده‌اند و در اثناي ادعاهاي خود با تمسک به يک سري ابزارهاي غير الهي و باطل، سعي در فريب ديگران و يا اخاذي...

Tuesday, August 22, 2017

پيامبري با گردو

غروب يک روز باراني پاييزي، در انديشه ملاقاتي بودم تا او را از نزديک ببينم، بارها در ذهن خود موضوع را مرور کرده بودم و هزاران پرسش که شايد در...

Tuesday, August 22, 2017

معيارهاي مهم نقد محتوايي حديث

پذيرش آگاهانه‌ي احاديث، در گروي سنجش محتواي آنها با معيارهايي استوار و از پيش پذيرفته شده است. امامان معصوم ما، خود، بر اين نکته پاي فشرده و...

Tuesday, August 22, 2017

تفسير روايي به روايتي ديگر

شيوه‌ي مرسوم تفسير روايي، گردآوري رواياتي است که به صورت مستقيم، به يک آيه يا سوره ناظرند. اين شيوه اگرچه معمول بوده، اما عمومي و يا هميشگي...

Tuesday, August 22, 2017

نقل معنا از ديدگاه علّامه شعراني (ره)

«نقل معنا» يعني: نقل محتواي يک خبر. بدون اصرار بر واژه‌ها و تعابير آن. اين شيوه در نقل شفاهي رايج بوده و در نقل کتبي نيز هنگام نقل قول غيرمستقيم...

Sunday, August 20, 2017

از مفهوم تا مقصود

آنچه از معناي اوليه‌ي متن فهميده مي‌شود، به گونه‌ي دايمي و ضروري با مقصود نهايي گوينده مطابقت کامل ندارد. از اين رو، براي گذر از معناي ظاهري...

Sunday, August 20, 2017

استفاده‌ي علّامه مجلسي از منابع اهل سنّت

مسأله‌ي نقل احاديث اهل سنّت، همواره مورد اختلاف فقها و محدثان شيعه بوده است. علّامه مجلسي نيز به عنوان بزرگ‌ترين محدّث متأخر شيعي، نمي‌توانسته...

Sunday, August 20, 2017

تلاش‌هاي علاّمه محمّدتقي مجلسي در فهمِ متن (1)

فقه‌الحديث، به عنوان يک دانش و قواعد در قالب درآمده، نخستين گام‌هاي خود را بر مي‌دارد. آنچه که مي‌تواند اين گام‌ها را استوار و پابرجا گرداند،...

Sunday, August 20, 2017

تلاش‌هاي علاّمه محمّدتقي مجلسي در فهمِ متن (2)

بخش اصلي هر حديث، متن آن است که بدون فهم معناي آن، فهم حديث ميسّر نيست. اگرچه فهم متن، هميشه ما را به مراد جدّي گوينده نمي‌رساند و لازم است...

Sunday, August 20, 2017

عرضه‌ي احاديث بر امامان (3)

باتوجه به دوره‌ي بسيار کوتاه شش ساله‌ي امامت حضرت و حبس ايشان در منطقه‌ي نظامي، نمي‌توان عرضه‌هاي متعددي را انتظار داشت، و از اين رو کمي نمونه‌ها...

Sunday, August 20, 2017

سير تدوين غريب‌الحديث

آشنايي با واژه‌هاي غريب به کار رفته در حديث، از شاخه‌هاي مهم فقه‌الحديث و مؤثر در فهم متن است. اگرچه در دوره‌هاي اخير، مراجعه به کتاب‌هاي لغت،...

Sunday, August 20, 2017

عرضه‌ي احاديث بر امامان (2)

تلاش‌هاي راويان براي دستيابي به متن‌هاي تحريف ناشده و احاديث صحيح، در عصر امام کاظم نيز ادامه يافت. بقاياي برجامانده‌ي جريان غلو و دروغ بستن...

Sunday, August 20, 2017

عرضه‌ي احاديث بر امامان (1)

مقاله عرضه‌ي حديث به موضوعي مربوط به تاريخ حديث مي‌پردازد، اما در درون خود مشتمل بر گفتارهاي فقه‌الحديثي و نيز نقد حديث است. اين گفتارها، نمايانگر...

Sunday, August 20, 2017

بهره‌گيري از حديث در روان‌شناسي

در شهريور سال 1381، اولين کارگاه نظريه‌پردازي در روان‌شناسي اسلامي، به همت کميته‌ي علم و دين مرکز تحقيقات علوم پزشکي کشور برگزار گرديد. از مرکز...

Sunday, August 20, 2017