نجوم
جهان چيست؟
کلمهي جهان براي مشخص کردن کل فضا و تمام محتواي آن به کار ميرود و کيهانشناسي به مطالعهي کل جهان اطلاق ميشود. جهان مورد بحث در کيهانشناسي عبارت است از انبوههي کهکشانها مواد ميان کهکشانها
نجوم
کهکشان راه شیری
گرچه کاوشهای زیادی در مورد کهکشان محلی ما یعنی راه شیری انجام گرفته است ولی باز هم آن را به عنوان یکی از کهکشانهای ناشناختهی فضای اطراف خود تلقی میکنیم. واقع شدن ما در درون آن، اندازهگیریها و
نجوم
سیاهچالهها
برای شناخت بسیاری از جنبههای سیاهچالهها، باید با ماهیت نسبیت قدری آشنایی داشت. آلبرت اینشتین (1879-1955)، در اوایل سدهی بیستم، با یافتن راهی جدید و بهتر برای ادراک جهان فیزیکی، تصور انسان را از
نجوم
ابرنواختران
ستارگانی که جرم کم یا متوسط دارند، مراحل نهایی زندگی خود را - به صورت غولهای سرخ- به آرامی سپری میکنند، اما ستارگان بسیار پرجرمتر از خورشید به طریقی ظاهراً عجیب میمیرند، و به اجسامی با
نجوم
کوتولههای سفید
کوتولههای سفید، که تعدادشان در کهکشان ما نسبتاً زیاد است، آخرین مرحلهی تکامل بسیاری از ستارهها هستند. در حالی که برخی از ستارگان پرجرم ممکن است به هنگام مرگ، به اجرامی شگفتآور و غیرعادی تبدیل
نجوم
غولهای سرخ
ستاره، پس از سپری کردن بیشتر عمر خود در رشتهی اصلی، مرحلهای نهایی از نور افشانی خود را به صورت غول سرخ آغاز میکند. اطلاق چنین عنوانی، ناشی از این واقعیت است که ستاره در این مراحل پیشرفته،
نجوم
ویژگیهای خورشید
هر ستاره بیشتر حیات معمولی خود را در موقعیتی نسبتاً پایدار میگذراند. ستارگانی با جرمهای مختلف که در این شرایط هستند رشته اصلی ستارگان را میسازند. حتی یک نمونهگیری تصادفی از ستارگان کهکشان ما نشان
نجوم
شکلگيري ستارگان
پيش از آنکه ستارهاي بتواند شکل بگيرد، ابري از گاز و غبار ميبايد خود را به نحوي از محيط ميان ستارهاي جدا کند. ابر جدا شده بايد به چنان ابعادي انقباض يابد که بتواند هويت گرانشي براي خود (جدا از محيط...
نجوم
فضای بین ستارهای
مادهی میان ستارهای عبارت است از گاز و غبار که عموماً به صورت ابرهایی نسبتاً چگال بافت میشوند. ئیدروژن که فراوانترین عنصر جهان است، بیشترین بخش گاز میان ستارهای را تشکیل میدهد. آن را به سه شکل
نجوم
آيا ستارهها هم حرکت ميکنند؟
با چشم غير مسلح فقط ميتوان حرکتهاي ظاهري ستارگان را، که ناشي از چرخش و گردش زمين هستند، ديد. ولي اندازهگيريهاي دقيق نشان ميدهند که ستارگان خود داراي حرکتند و مکانشان واقعاً تغيير ميکند، اما به